Tổng quan về hoạt động đào tạo và phát triển nguồn nhân lực năng lượng nguyên tử do Cục Năng lượng nguyên tử chủ trì11:43:00 24/06/2016

Kể từ khi thành lập năm 2010, Cục Năng lượng nguyên tử đã chủ trì, phối hợp triển khai nhiều hoạt động lớn, hiệu quả về đào tạo và phát triển nguồn nhân lực trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử, điển hình như thống kê, đánh giá hiện trạng và nhu cầu nhân lực; xây dựng và triển khai kế hoạch bồi dưỡng nhân lực phục vụ phát triển điện hạt nhân; hợp tác quốc tế trong đào tạo và phát triển nguồn nhân lực.

Theo điều lệ tổ chức và hoạt động (3228/QĐ-BKHCN ngày 22/10/2013 của Bộ Khoa học và Công nghệ), Cục Năng lượng nguyên tử là cơ quan có trách nhiệm “Chủ trì thống kê, đánh giá và tổng hợp nhu cầu nhân lực trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử; xây dựng và tổ chức thực hiện kế hoạch phát triển nguồn nhân lực khoa học công nghệ, chuyên gia, quản lý nhà nước trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử; hướng dẫn và tổ chức thực hiện các hoạt động về quản lý tri thức hạt nhân”. Kể từ khi thành lập, Cục Năng lượng nguyên tử đã chủ trì, phối hợp triển khai nhiều hoạt động lớn, hiệu quả về đào tạo và phát triển nguồn nhân lực trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử, điển hình như thống kê, đánh giá hiện trạng và nhu cầu nhân lực; xây dựng và triển khai kế hoạch bồi dưỡng nhân lực phục vụ phát triển điện hạt nhân; hợp tác quốc tế trong đào tạo và phát triển nguồn nhân lực.

1. Thống kê, đánh giá hiện trạng và nhu cầu nhân lực trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử

Cuối năm 2012, thực hiện nhiệm vụ được giao, Cục Năng lượng nguyên tử đã chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan tiến hành thống kê, đánh giá hiện trạng và nhu cầu nhân lực trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử. Thông qua đó, đã xác định được cấu trúc nguồn nhân lực hiện tại cũng như đến năm 2020 làm cơ sở để xây dựng kế hoạch tuyển dụng, đào tạo và bồi dưỡng nguồn nhân lực. Kết quả thống kê hiện trạng và xác định nhu cầu nhân lực đã được Bộ báo cáo Ban Chỉ đạo Quốc gia về đào tạo nguồn nhân lực trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử. Năm 2014, Cục Năng lượng nguyên tử đã tiến hành cập nhật thống kê, đánh giá hiện trạng và nhu cầu nhân lực trong lĩnh vực Năng lượng nguyên tử báo cáo an Chỉ đạo Quốc gia về đào tạo nguồn nhân lực trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử.

Thông qua các hoạt động trên, Cục Năng lượng nguyên tử đã xác định được danh mục 42 chuyên môn/công việc chính trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử; thống kê số nhân lực hiện làm việc trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử với tổng số hơn 1300 người đang làm việc tại các cơ quan của Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Y tế, Bộ Quốc phòng, Bộ Công Thương, Bộ Xây dựng,… 

Hiện trạng nguồn nhân lực phục vụ phát triển điện hạt nhân (8/2014) – chưa kể EVN.

2. Triển khai kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng nguồn nhân lực trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử

Năm 2013, Cục Năng lượng nguyên tử đã xây dựng, gửi Bộ Giáo dục và Đào tạo phê duyệt Kế hoạch bồi dưỡng nhân lực trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử của Bộ Khoa học và Công nghệ với tổng kinh phí 3,3 tỷ đồng từ nguồn Đề án Đào tọa và phát triển nguồn nhân lực trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử (Quyết định số 1558/QĐ-TTg ngày 15/8/2010). Trong 2 năm 2013 – 2014, Cục Năng lượng nguyên tử đã tổ chức bồi dưỡng cho 120 lượt người.

Khóa đào tạo về Vật lý và Động học lò phản ứng PWR do Cục Năng lượng nguyên tử phối hợp với IAEA tổ chức – Tháng 7/2014.

Năm 2013, Cục Năng lượng nguyên tử đã nghiên cứu, xây dựng dự thảo kế hoạch đào tạo, bòi dưỡng nguồn nhân lực trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử đến năm 2020, báo cáo Lãnh đạo Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Giáo dục và Đào tạo và Ban Chỉ đạo Quốc gia về đào tạo nguồn nhân lực trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử.

Trên cơ sở đó, Cục Năng lượng nguyên tử đã tiếp tục nghiên cứu, xây dựng Kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng nguồn nhân lực quản lý nhà nước, nghiên cứu – triển khai và hỗ trợ kỹ thuật đến năm 2020 phục vụ phát triển điện hạt nhân. Ngày 15/10/2015, Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt Kế hoạch tại Quyết định số 1756/QĐ-TTg.

Mục tiêu của Kế hoạch 1756 là phát triển, tăng cường năng lực nguồn nhân lực quản lý nhà nước, nghiên cứu - triển khai và hỗ trợ kỹ thuật đáp ứng yêu cầu triển khai hiệu quả, an toàn, an ninh Dự án điện hạt nhân Ninh Thuận và chương trình phát triển điện hạt nhân. Cụ thể như sau:

- Phát triển năng lực của các nhóm chuyên môn/công việc về quản lý nhà nước phục vụ phát triển điện hạt nhân với tổng số 400 người, trong đó 50 người có năng lực chủ trì các nhóm chuyên môn/công việc, 100 người có năng lực thực hiện nhiệm vụ chuyên môn và 250 người được trang bị kiến thức, kỹ năng cơ sở cần thiết cho các chuyên môn/công việc;

- Phát triển năng lực của các nhóm chuyên môn/công việc về nghiên cứu - triển khai và hỗ trợ kỹ thuật phục vụ phát triển điện hạt nhân với tổng số 1400 người, trong đó 50 người có năng lực chủ trì các nhóm chuyên môn/công việc, 400 người có năng lực thực hiện các nhiệm vụ chuyên môn và 950 người được trang bị các kiến thức, kỹ năng cơ sở chuyên ngành.

Tích cực triển khai Kế hoạch 1756, năm 2015, Cục Năng lượng nguyên tử đã hoàn thành xây dựng, trình phê duyệt và tổ chức thực hiện kế hoạch chi tiết cho năm 2015. Trong năm 2015, đã tổ chức được các khóa bồi dưỡng ở trong và ngoài nước cho hơn 200 lượt người, với tổng kinh phí hơn 10 tỷ đồng. Bên cạnh đó, Cục cũng đã chủ trì, phối hợp xây dựng nhiều bộ chương trình, tài liệu bồi dưỡng để sử dụng cho các năm tiếp theo.

Khóa bồi dưỡng về phát triển cơ sở hạ tầng điện hạt nhân do Cục Năng lượng nguyên tử tổ chức – Tháng 7/2015

Cục Năng lượng nguyên tử cũng đã xây dựng, trình phê duyệt và đang triển khai kế hoạch chi tiết cho năm 2016 với tổng kinh phí gần 7 tỷ để tổ chức các khóa bồi dưỡng cho hơn 200 lượt người. Đồng thời, Cục cũng đã xây dựng kế hoạch chi tiết cho năm 2017 với tổng kinh phí 15 tỷ đồng.

Bên cạnh đó, Cục Năng lượng nguyên tử cũng đã tổ chức một số hoạt động như: Cử một số cán bộ tham gia đào tạo ngắn hạn tại Hungary do Bộ Giáo dục và Đào tọa chủ trì trong các năm 2012 – 2014; Cử cán bộ đi học thạc sỹ ở Liên bang Nga về năng lượng nguyên tử theo Hiệp định (trung bình 10 người/năm).

3. Hợp tác quốc tế về đào tạo và phát triển nguồn nhân lực trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử

Cục Năng lượng nguyên tử đã triển khai các dự án hợp tác kỹ thuật với IAEA về phát triển cơ sở hạ tầng điện hạt nhân. Thông qua các dự án này, Cục đã chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành, cơ quan liên quan trong đó có Tập đoàn Điện lực Việt Nam cử nhiều đợt cán bộ đi khảo sát, học tập kinh nghiệm, đào tạo ngắn hạn tại các nước có nền công nghiệp điện hạt nhân phát triển cũng như tổ chức các hội thảo, khóa đào tạo trong nước với sự tham gia của các đoàn chuyên gia quốc tế. Qua đó, đã nâng cao năng lực của đội ngũ cán bộ phục vụ cho việc xây dựng văn bản quy phạm pháp luật, xây dựng điều khoản tham chiếu (TOR) để mời tư vấn Liên bang Nga và Nhật Bản cho việc lập FS,... 

Cục đã phối hợp với IAEA tổ chức các đoàn chuyên gia (tháng 11/2011) để tư vấn về chương trình đào tạo cho 07 cơ sở đào tạo trong nước tham gia đào tạo nhân lực năng lượng nguyên tử, hỗ trợ Tập đoàn Điện lực Việt Nam (tháng 11/2012) xây dựng dự án đào tạo nguồn nhân lực cho các dự án điện hạt nhân.

Tháng 8/2013 và 8/2014, Cục Năng lượng nguyên tử đã phối hợp với IAEA, Bộ Giáo dục và Đào tạo, Tập đoàn Điện lực Việt Nam, các trường đại học và các cơ quan liên quan tổ chức đợt làm việc với Đoàn chuyên gia IAEA hỗ trợ Việt Nam xây dựng chiến lược và kế hoạch tổng thể phát triển nguồn nhân lực cho điện hạt nhân đến năm 2020. Kết quả của các Hội thảo là một trong những căn cứ tham khảo quan trọng để Cục hoàn thiện Kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng nguồn nhân lực quản lý nhà nước, nghiên cứu – triển khai và hỗ trợ kỹ thuật đến năm 2020 phục vụ phát triển điện hạt nhân. Năm 2015, Cục Năng lượng nguyên tử cũng đã tiếp nhận thiết bị mô phỏng nhà máy điện hạt nhân VVER-1200 do IAEA tài trợ với tổng giá trị gần 200.000 Euros.

Hội thảo IAEA – Việt Nam về Kế hoạch đào tạo và phát triển nguồn nhân lực cho chương trình điện hạt nhân – Tháng 8/2014

Bên cạnh các hoạt động hợp tác với IAEA, Cục Năng lượng nguyên tử đã tích cực đàm phán, ký kết và triển khai các hoạt động hợp tác song phương với các đối tác Hoa Kỳ, EU, Hàn Quốc, Nhật Bản, Hungary.

4. Đánh giá các hoạt động trong giai đoạn vừa qua

Nhìn chung, nhiều hoạt động đào tạo và phát triển nguồn nhân lực đã được tiến hành và có kết quả tốt. Tuy nhiên, kinh phí được cấp chưa đáp ứng được so với nhu cầu thực tế; quá trình triển khai còn gặp nhiều vấn đề khó khăn do cả nguyên nhân chủ quan và khách quan. Nhìn chung, năng lực của đội ngũ nhân lực hiện nay, đặc biệt là nhân lực trẻ, chưa đáp ứng được yêu cầu phát triển điện hạt nhân, đặc biệt là trong giai đoạn xây dựng và đưa nhà máy điện hạt nhân vào vận hành.Trong thời gian qua, những nhiệm vụ quan trọng như việc khảo sát, lập hồ sơ phê duyệt địa điểm (SAD), xây dựng Dự án đầu tư (FS) cho các Dự án nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận phải dựa vào việc thuê tư vấn của Liên bang Nga và Nhật Bản. Hiện nay, việc thẩm định báo cáo phân tích an toàn, báo cáo đánh giá tác động môi trường cho các dự án điện hạt nhân chủ yếu vẫn phải dựa vào năng lực kỹ thuật của tư vấn nước ngoài.

Một số việc, giải pháp cần làm tiếp theo bao gồm:

- Điều chỉnh các Đề án, Kế hoạch, Dự án đào tạo phù hợp với tình hình thực tiễn, trong đó ưu tiên tiếp tục đào tạo, bồi dưỡng cán bộ chủ chốt cho phát triển cơ sở hạ tầng, phát triển đội ngũ chuyên gia chuẩn bị cho chương trình điện hạt nhân trong lâu dài.

- Thường xuyên rà soát, lựa chọn, sắp xếp và bổ sung nguồn nhân lực: Thường xuyên rà soát, lựa chọn, sắp xếp và bổ sung nguồn nhân lực cho các cơ quan quản lý nhà nước, nghiên cứu - triển khai và hỗ trợ kỹ thuật theo các vị trí chuyên môn/công việc.Chú trọng việc lựa chọn cán bộ quản lý, kỹ thuật có kinh nghiệm, năng lực để đào tạo thành chuyên gia để chủ trì các nhiệm vụ quản lý, kỹ thuật phục vụ phát triển điện hạt nhân, đặc biệt là chuyên gia trình độ cao.

- Tập trung gửi cán bộ đi bồi dưỡng tại nước ngoài cho các lĩnh vực mà Việt Nam thiếu đội ngũ giảng viên đủ tiêu chuẩn, thiếu các cơ sở, trang thiết bị hỗ trợ đào tạo và thiếu chương trình đào tạo, ví dụ như phân tích an toàn lò phản ứng, công nghệ nhiên liệu hạt nhân,…

Văn Sỹ Chiến, Phòng QLKH, Cục NLNT

Google translate
Liên kết
  • Bộ Khoa học và Công nghệ
    Bộ Khoa học và Công nghệ
Thư viện ảnh
Đối tác
Media
Thống kê truy cập