IAEA tăng cường hỗ trợ điều trị bệnh ung thư ở trẻ em10:12:00 28/05/2021

Nhân viên tại Bệnh viện Nhi đồng Teletón de Oncología (Querétaro, Mexico) giúp một bệnh nhi cảm thấy thoải mái trước khi xạ trị.

Ung thư là nguyên nhân gây tử vong hàng đầu cho trẻ em. Mỗi năm có hơn 400.000 trẻ em được chẩn đoán mắc bệnh trên toàn cầu, trong đó phần lớn là các em sống ở các nước có thu nhập thấp và trung bình, và chỉ có 20 - 30% cơ hội sống sót, rất thấp so với tỷ lệ lên tới 80% ở các nước phát triển. Tỷ lệ sống sót ở các nước có thu nhập thấp và trung bình chưa cao là do chẩn đoán không kịp thời, không thể tiếp cận các phương pháp điều trị hoặc không hoàn thành điều trị, hoặc do ung thư kết hợp suy dinh dưỡng, ... Xạ trị có thể giúp cải thiện khả năng sống sót của trẻ em mắc 9 loại ung thư phổ biến. Ở các nước kém phát triển nhất, chỉ có 37% bệnh nhi được tiếp cận với các phương pháp điều trị đang có của thế giới, và ước tính đến năm 2050 con số này sẽ là 85%.

Kể từ năm 2014, Cơ quan Năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA) đã đầu tư trên 47 triệu Euro vào đào tạo và tăng cường trang thiết bị cho xạ trị ung thư, trong đó có cả ung thư trẻ em, ở hơn 100 quốc gia. IAEA hiện đang hợp tác chặt chẽ với Tổ chức Y tế thế giới (WHO) trong nỗ lực chữa trị cho những bệnh nhân nhỏ tuổi nhất, điều này có thể giúp cứu sống thêm một triệu người vào năm 2030 .

Tổng Giám đốc IAEA Rafael Mariano Grossi từng phát biểu: “Một trong những vai trò quan trọng của IAEA là chia sẻ các đột phá tuyệt vời có nguồn gốc từ hạt nhân trong khoa học và công nghệ y học để tăng tỷ lệ sống sót sau ung thư”.

Trong năm 2020, các đoàn công tác phối hợp của IAEA- IARC (Cơ quan Nghiên cứu ung thư quốc tế) - WHO khi tới các quốc gia để tư vấn về hệ thống chẩn trị ung thư đã kết hợp thêm việc đánh giá về các bệnh ung thư ở trẻ em. Bà Lisa Stevens, Giám đốc Chương trình hành động trị liệu ung thư thuộc IAEA, cho biết “Khi một đứa trẻ mắc bệnh ung thư, cả gia đình sẽ bị ảnh hưởng. Đáng tiếc, sự thiếu nhận thức và khả năng tiếp cận các phương pháp điều trị còn hạn chế khiến các gia đình chỉ tìm kiếm sự trợ giúp khi đã quá muộn, dẫn đến khả năng sống sót thấp và mức chi phí cao cho trẻ em, gia đình các em và xã hội nói chung. Thông tin và dữ liệu về quy mô ung thư ở trẻ em đôi khi không có giấy tờ ghi chép lại và không được Bộ Y tế biết đến. Cuộc đánh giá nêu trên đã cung cấp một bức tranh rõ ràng, vì vậy có thể đưa ra các quyết định đúng đắn để cứu được nhiều bệnh nhân hơn một cách kịp thời ”.

Phối hợp với Sáng kiến ​​toàn cầu về ung thư trẻ em (GICC) của WHO với mục tiêu đến năm 2030 đảm bảo 60% trẻ em bị ung thư được chữa khỏi, IAEA tham gia vào các dự án ở Đông Địa Trung Hải và Zambia để thúc đẩy sự hợp tác đa ngành cũng như tổ chức các cuộc thảo luận với các nhà hoạch định y tế, bác sĩ chuyên khoa ung thư nhi, bác sĩ phẫu thuật, bác sĩ xạ trị và nhân viên y tế về chẩn đoán hình ảnh. Cẩm nang về xạ trị cho trẻ em đang được các chuyên gia quốc tế xây dựng để dành cho các nhà hoạch định y tế và đội ngũ bác sĩ sử dụng. 

Vì các kỹ năng chuyên môn về ung thư nhi ở cấp quốc gia còn mỏng ở nhiều nước, IAEA đã tập trung vào việc đào tạo và cung cấp sự hỗ trợ chuyên gia theo khu vực cho một số nước cùng một lúc. Các khóa đào tạo gần đây nhất được tổ chức ở Châu Á, trước đó là ở Châu Mỹ Latinh và Châu Phi.

Bà May Abdel-Wahab, Trưởng Ban Sức khỏe con người của IAEA cho biết: “Đào tạo nhân lực đa ngành là một nền tảng thiết yếu hướng tới việc cung cấp các dịch vụ chẩn trị ung thư nhi khoa thành công. IAEA hỗ trợ nỗ lực này thông qua đào tạo về chẩn đoán hình ảnh và xạ trị. Vai trò của nghiên cứu cũng rất quan trọng trong việc quản lý liên tục các bệnh ung thư ở trẻ em. IAEA tham gia nghiên cứu các mô hình chăm sóc cũng như tiến hành các nghiên cứu và thử nghiệm lâm sàng  tác động đến tiêu chuẩn chăm sóc và điều trị bệnh ung thư ở trẻ em, với mục tiêu cuối cùng là tạo điều kiện cho bệnh nhi tiếp tục có chất lượng sống tốt”.

Để hướng dẫn các hoạt động hỗ trợ can thiệp cho trẻ em bị ung thư, IAEA đã tiến hành nghiên cứu và xuất bản thành các tài liệu, chẳng hạn như Thực hành xạ trị ung thư nhi khoa ở các quốc gia có thu nhập trung bình và thấp. Trong tháng 2/2021, IAEA tổ chức hội nghị quốc tế trực tuyến về Những tiến bộ trong xạ trị ung thư (ICARO-3), trong đó có một bài giảng ở phiên toàn thể về xạ trị nhi khoa và một khóa đào tạo về làm việc nhóm đa ngành trong xạ trị ung thư nhi khoa. IAEA cũng đang phối hợp với Bệnh viện nghiên cứu về trẻ em Saint Jude tập hợp một thư viện ảo về các trường hợp ung thư ở trẻ em cho các bác sĩ xạ trị ung thư nhi khoa.

Hỗ trợ dinh dưỡng là một phần quan trọng trong chăm sóc toàn diện cho trẻ em bị ung thư. IAEA đang hỗ trợ các quốc gia thông qua một dự án nghiên cứu phối hợp chuyên ngànhtrong đó sử dụng các kỹ thuật hạt nhân để tìm hiểu mối liên hệ giữa ung thư, tình trạng dinh dưỡng và kết quả lâm sàng . Những dữ liệu này sẽ giúp các trung tâm ung thư cải thiện các chương trình hỗ trợ dinh dưỡng của họ.

Nhân viên y tế làm việc với bệnh nhi đòi hỏi có những kỹ năng đặc biệt khi khám bệnh, chẩn đoán và điều trị ung thư để đảm bảo rằng bệnh nhân cũng như nhân viên được bảo vệ khỏi bức xạ. Lựa chọn hình ảnh tốt nhất, sử dụng bức xạ (X-quang, chụp CT) hoặc các phương pháp khác (siêu âm, MRI) cần được xem xét và thực hiện ở liều thấp nhất mà vẫn duy trì chất lượng chẩn đoán hình ảnh.

IAEA cũng cung cấp sự trợ giúp cho các tổ chức, cá nhân về các tiêu chuẩn an toàn, đào tạo, trao đổi kiến ​​thức và hỗ trợ kỹ thuật để đảm bảo tất cả bệnh nhân, nhân viên và môi trường được bảo vệ. Sự hỗ trợ này được thực hiện thông qua các hình thức: cung cấp mô-đun về quản lý liều bức xạ khi chụp CT, tổ chức các hội thảo trên web về bảo vệ bức xạ với sự phối hợp của Tổ chức Image Gently Alliance và Tổ chức LatinSafe (bằng tiếng Tây Ban Nha ); cung cấp tài liệu bằng nhiều ngôn ngữ về bảo vệ bức xạ cho các chuyên gia y tế và thông tin dành cho các bậc cha mẹ.

Ông Dazhu Yang (phải), Phó Tổng Giám đốc IAEA và Bà Ruth Hoffmann, Chủ tịch Tổ chức Ung thư trẻ em quốc tế (CCI)ký kết thỏa thuận hợp tác tại Vienna ngày 4/6/2018.

 

Nguyễn Thu Giang

Cục Năng lượng nguyên tử

Nguồn: iaea.org